Η δική μας Πάτρα
Μετάβαση στο τέλος των μετα-δεδομένων
Μεταφορά στην αρχή του μεταδεδομένων
 

Φίλε επισκέπτη καλωσόρισες στην Πάτρα την αρχόντισσα του Μοριά. Βρίσκεσαι σε μια ιστορική αλλά και δυναμικά σύγχρονη ελληνική μεγαλούπολη. Βρίσκεσαι στην πόλη που η κορυφή της στεφανώνεται από το κάστρο και η περπατησιά της προεκτείνεται στην απέναντι ακτή με τη ζεύξη Ρίου- Αντιρρίου. Στην Πάτρα έχεις να επιλέξεις ανάμεσα σ' ένα πλατύ φάσμα ενδιαφερόντων, απ΄την ευλαβή προσήλωση στον Άγιο Ανδρέα μέχρι τον ξέφρενο ενθουσιασμό του Πατρινού Καρναβαλιού. Είναι η πόλη που ενσωματώνει αρμονικά την παλιά και πρόσφατη ιστορία της, το δυναμικό παρόν της και την προοπτική στο μέλλον.

Μια ματιά στην ιστορία

Η Πάτρα ιδρύεται από τον Λάκωνα Πατρέα το 1082 π.Χ, όταν αυτός φτάνει στην Αχαΐα διωκόμενος από τους Δωριείς και συνενώνει τις πόλεις Αρόη, Μεσσάτιδα  και Άνθεια. Νωρίτερα υπήρξε ανάπτυξη της περιοχής κατά τη Μυκηναϊκή περίοδο. Το 280 π.Χ συμβάλλει στην αναβίωση της Αχαϊκής Συμπολιτείας που διαλύεται το 146 π.Χ γιατί η Πάτρα καταλαμβάνεται από τους Ρωμαίους. Ο Οκταβιανός Αύγουστος μετά τη ναυμαχία του Ακτίου (31 μ.Χ.) ιδρύει στην Πάτρα ρωμαϊκή αποικία το 14 π.Χ κι έτσι στην πόλη κατασκευάζονται δρόμοι, ιερά, δημόσια κτίρια όπως το Ωδείο, το Υδραγωγείο και το Στάδιο, γεγονός που καθιστά την Πάτρα σημαντικό κέντρο του ρωμαϊκού κόσμου. Ο Παυσανίας κατά την περιήγησή του τον 2ο αιώνα μ.Χ αποτυπώνει στα "Αχαϊκά" του την ακμή της πόλης. Το 66 μ.Χ επί Νέρωνος, ο σταυρικός θάνατος του Αποστόλου Ανδρέα αποτελεί τομή στην ιστορία της πόλης. Από το 330 μ.Χ η Πάτρα ανήκει στη Βυζαντινή Αυτοκρατορία. Επί Ιουστινιανού τον 6ο αιώνα αρχίζει η κατασκευή του Κάστρου και από το 806 μ.Χ γίνεται Μητρόπολη και υπάγεται στην Κωνσταντινούπολη. Από τον 9ο εώς τον 12ο αιώνα παρατηρείται οικονομική άνθηση  με την ανάπτυξη βιοτεχνίας υφασμάτων και το λιμάνι γίνεται ενδιάμεσος σταθμός Ανατολής- Δύσης. Από το 805 μ.Χ, η πόλη πολιορκείται διαδοχικά από Σλάβους, Σαρακηνούς, Βούλγαρους και Νορμανδούς. Το 1205 η Πάτρα καταλαμβάνεται από τους Φράγκους ενώ το 1429 την πόλη καταλαμβάνει ο Κωνσταντίνος Παλαιολόγος. Από το 1460 η Πάτρα ανήκει ήδη στον Μυστρά. Το 1458 καταλαμβάνεται από τους Τούρκους και μέχρι το 1689 η πόλη διανύει την πρώτη περίοδο Τουρκοκρατίας . Ακολουθούν διαδοχικές καταλήψεις από Ενετούς και Τούρκους μέχρι το 1715. Οι εξεγέρσεις των υπόδουλων κατοίκων κατά των Τούρκων πληρώνονται με αίμα. Το 1715 αρχίζει η δεύτερη περίοδος της Τουρκοκρατίας με δραματική μείωση του πληθυσμού της πόλης λόγω των αλλεπάλληλων λεηλασιών. Το 1770 με τα Ορλοφικά δέχεται ακόμα ένα πλήγμα αφού ισοπεδώνεται ο Ναός του Αγίου Ανδρέα.


19oς αιώνας 

Το 1821 η Πάτρα πρωτοστατεί στην προετοιμασία του απελευθερωτικού αγώνα.   Στις 22/3/1821 ο Παναγιώτης Καρατζάς και οι επαναστατημένοι Πατρινοί πολιορκούν τους έγκλειστους Τούρκους στο Κάστρο.   Στις 23/3/1821 ο Παλαιών Πατρών Γερμανός ορκίζει τους οπλαρχηγούς , υψώνοντας τη Σημαία της Επανάστασης στην πλατεία Αγίου Γεωργίου.   Στις 25/3/1821 πυρπολείται από τους Τούρκους, καταστρέφεται ολοκληρωτικά και οι κάτοικοι υφίστανται κάθε λογής εξευτελισμό.   Στις 7/10/1828 ελευθερώνεται από τα στρατεύματα του Γάλλου στρατηγού Μαιζόν.   Το 1829 ο Κυβερνήτης Ιωάννης Καποδίστριας αναθέτει στον αρχιτέκτονα Σταμάτιο Βούλγαρη το πολεοδομικό σχέδιο της  πόλης. Το άρτιο ρυμοτομικό σχέδιο προβλέπει τη διάνοιξη κάθετων και οριζόντιων δρόμων, μεγάλων πλατειών και την επέκταση της πόλης μέχρι την παραλία.   Την επόμενη χρονιά στην πόλη συρρέει πλήθος κόσμου από την Ήπειρο, τη Ρούμελη, την Κρήτη, τα Επτάνησα και την Πελοπόννησο.   Από το 1834 και μετά η πόλη κοσμείται με νεοκλασικά κτίρια που τα χαρακτηρίζουν οι επιβλητικές προσόψεις, τα περίτεχνα υπέρθυρα, τα μαρμάρινα μπαλκόνια, τα ακροκέραμα, τα αγάλματα και οι στοές.

Ανεγείρονται  το θέατρο ‘Απόλλων ’, ο Μητροπολιτικός ναός, το Δημοτικό Νοσοκομείο, ο παλαιός ιερός ναός του Αγίου Ανδρέα. Στην παραλιακή οδό κτίζονται σταφιδεργοστάσια, σταφιδαποθήκες και άλλα κτίρια για τις εργασίες του διαμετακομιστικού εμπορίου.

Η εξαγωγή σταφίδας ,κρασιού και άλλων τοπικών προϊόντων καθιστούν την Πάτρα το βασικό εμπορικό κέντρο της χώρας.

Τον ίδιο αιώνα κατασκευάζεται το λιμάνι που αποτελεί τον βασικό μοχλό ανάπτυξης  της πόλης. Από το 1870 καθιερώνεται και εξελίσσεται το καρναβάλι με φανερές επτανησιακές και ευρωπαϊκές επιρροές .Το 1887 η Πάτρα συνδέεται σιδηροδρομικώς με τον Πειραιά και το 1890 με τον Πύργο. Το 1893 η σταφιδική κρίση δημιουργεί οικονομική και κοινωνική αποσταθεροποίηση.

20ος αιώνας

Στις αρχές του 20ου αιώνα λόγω της μετανάστευσης προς την Αμερική ,η Πάτρα μέσω του λιμανιού της αναδεικνύεται σε πύλη της Ελλάδας προς τη Δύση.
Η αρχιτεκτονική εμπλουτίζεται με νέα ευρωπαϊκά ρεύματα όπως της Art Nouveau και της Art Deco , γεγονός που δείχνει τον κοσμοπολιτισμό της και που εκφράζεται σε όλες τις εκφάνσεις της ζωής κατά την περίοδο της Belle Époque .

Το 1902 η Πάτρα είναι η πρώτη πόλη που αποκτά τραμ (η λειτουργία του σταμάτησε το 1917) .
Το 1908 θεμελιώνεται ο νέος ιερός ναός του Αγίου Ανδρέα ενώ το 1927 ολοκληρώνεται η κατασκευή του μεγάλου υδροηλεκτρικού έργου στον Γλαύκο.
Νέα εργοστάσια λειτουργούν στους κλάδους της οινοποιίας ,της οινοπνευματοποιίας, της πλεκτικής ,της κλωστοϋφαντουργίας,της σαπωνοποιίας και της αλευροβιομηχανίας, καθιστώντας την Πάτρα το τρίτο μεγαλύτερο βιομηχανικό κέντρο της χώρας.

Επιφανείς Πατρινοί κληροδοτούν ιδρύματα παιδευτικού και κοινωνικού χαρακτήρα.
Το 1922 με τη Μικρασιατική καταστροφή δέχεται εκατοντάδες Έλληνες πρόσφυγες, που μαζί με τους εσωτερικούς μετανάστες της μεταπολεμικής εποχής συμβάλλουν στην οικονομική ανάπτυξη της πόλης προσφέροντας  φθηνά εργατικά χέρια. Τα τελευταία χρόνια  του 20ου αιώνα οι πρόσφυγες της μαρτυρικής Κύπρου ενσωματώνονται στο κοινωνικό ιστό της πόλης που διαμορφώνει το σύγχρονο πρόσωπό της.
Η παγκόσμια οικονομική κρίση του 1933-39 κάμπτει την επαγγελματική και οικονομική δραστηριότητα της πόλης.
Το 1940 η Πάτρα δέχεται το πρώτο πλήγμα του άξονα με 193 θύματα από τον άμαχο πληθυσμό, καθώς βομβαρδίζεται από τους Ιταλούς το λιμάνι και το κέντρο της πόλης. Απελευθερώνεται από τους Ναζί κατακτητές στις 4 Οκτωβρίου του 1944, έχοντας πληρώσει βαρύτατο φόρο αίματος με τους εκτελεσθέντες στο μπλόκο των προσφυγικών, τους απαγχονισθέντες  στα Υψηλά Αλώνια, τους θανατοποινίτες κρατούμενους στις φυλακές Μαργαρίτη κ.α.
Το 1956 ολοκληρώνονται τα έργα στο λιμάνι και το 1961 καθιερώνεται απευθείας γραμμή Πάτρα-Ιταλία με τα οχηματαγωγά ‘Εγνατία’ και Άππία’.
Η αυξημένη αστυφιλία της δεκαετίας του ’60 οδηγεί σε οικοδομική ανάπτυξη με τη διαδικασία της αντιπαροχής αλλά δυστυχώς και στην αισθητική αλλοίωση της όψης του ιστορικού κέντρου,λόγω της κατεδάφισης πολλών νεοκλασικών κτιρίων.
Η Πάτρα είναι γενέτειρα πόλη πολλών πολιτικών.
Το 1964 ιδρύεται το Πανεπιστήμιο της Πάτρας με έμφαση στις θετικές επιστήμες.Από το 1988 λειτουργεί το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο.
Το 1983 ιδρύεται το Τ.Ε.Ι. με κατεύθυνση την εφαρμοσμένη έρευνα και τεχνολογία και το 1992 ιδρύεται με έδρα την Πάτρα το Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο.
Στις αρχές της δεκαετίας του '80 η Πάτρα πλήττεται από την αποβιομηχανοποίηση, που έχει σοβαρές επιπτώσεις στην οικονομική και κοινωνική ζωή της πόλης.Το λιμάνι παραμένει σημείο αναφοράς με διαρκή ανάπτυξη στο διαμετακομιστικό εμπόριο,τις μεταφορές και την επικοινωνία. 


Η Πάτρα σήμερα

Αν θέλεις να καταλάβεις τη φυσιογνωμία και να ζήσεις τον παλμό της πόλης, φόρεσε άνετα παπούτσια και ξεκίνα το περπάτημα. Τότε θα είσαι έτοιμος να δεις το κρυφό και φανερό τοπίο της. Θάλασσα και βουνό, ένα διπλό γεωγραφικό τοπίο που προσδιορίζει και το αστικό τοπίο, με την Πάνω Πόλη, χτισμένη γύρω απο το Κάστρο της και την Κάτω Πόλη, χτισμένη κατά μήκος της ακτής.
Ξεκίνα από το μώλο της Αγίου Νικολάου. Στάσου για λίγο με την πλάτη γυρισμένη στο Κάστρο και τα μάτια σου στην θάλασσα που ακουμπά στα απέναντι βουνά της Αιτωλοακαρνανίας. Τί άλλο κρυβεται στο "απέναντι;" : Το "απέναντι" των Ιονίων Νησιών ή μήπως το "απέναντι" της Ιταλίας, που από εδώ είναι τόσο κοντά;''
Είναι ώρα να αφήσεις το μώλο για να συνεχίσεις την περιήγησή σου, αφού δεις πρώτα την ώρα στο άνθινο ρολόι της πλατείας Τριών Συμμάχων.

Τώρα βλέπεις το Κάστρο που την στεφανώνει και τα 193 σκαλιά που θα σε οδηγήσουν στην Πάνω Πόλη. Διασχίζεις τον πολύβουο πεζόδρομο της Αγίου Νικοάλου. Καταστήματα, νεοκλασσικά κτίρια και καφέ που σε καλούν για ένα μυρωδάτο espresso. Ένα ατελείωτο πήγαινε-έλα ανθρώπων όλων των ηλικιών μα περισσότερο νεαρό κόσμο-φοιτητές οι περισσότεροι που συνθέτουν ένα ζωντανό και ανήσυχο κομμάτι της κοινωνίας της πόλης, αφοσιωμένο στην έρευνα, στο πείραμα, ευαίσθητο στα κοινωνικά μηνύματα και ανοιχτό στις προκλήσεις των καιρών.

Άνοιξε τον Οδηγό πόλης του Δήμου Πατρέων. Διάβασε ποιά είναι τα αξιοθέατα και ενημερώσου για αυτά. Είναι πολλά και θα σε ταξιδέψουν στον χώρο και στον χρόνο.

Αξιοθέατα

  • Αχάια Κλάους
  • Γέφυρα Ρίου-Αντιρρίου
  • Ρωμαϊκό Ωδείο
  • Ρωμαϊκή Γέφυρα
  • Ρωμαϊκό Υδραγωγείο
  • Δημοτικό Θέατρο Απόλλων
  • Δημοτική Πινακοθήκη
  • Δημοτική Βιβλιοθήκη
  • Παλαιό Δημοτικό Νοσοκομείο
  • Κάστρο                                                                                                          
  • Τούρκικο Χαμάμ (σε λειτουργία)
  • Κάστρο Ρίου
  • Αρχαιολογικός Χώρος Βούντενης

Ναοί

  • Αγίου Ανδρέου (παλαιός και νέος ναός) 
  • Μητροπολιτικός Ναός Ευαγγελιστρίας 
  • Παντανάσσης
  • Παντοκράτορος
  • Αγίου Νικολάου
  • Καθολική εκκλησία Αγίου Ανδρέου
  • Αγγλικανική εκκλησία Αγίου Ανδρέου
  • Ι.Μ. Παναγίας Γεροκομήτισσας

Μουσεία

  • Αρχαιολογικό Μουσείο 
  • Ιστορικό και Εθνολογικό Μουσείο
  • Μουσείο Τύπου

Πλατείες

  • Υψηλών Αλωνίων 
  • Βασιλέως Γεωργίου Α' (Νυν Δημοκρατίας)Αγίου Γεωργίου 
  • Τριών Συμμάχων
  • Τριών Ναυάρχων  
  • Βασ. Όλγας (Νυν Εθνικής Αντίστασης)
Ψυχαγωγία

α) Θέατρα

  • Αγορά
  • Act
  • Λιθογραφείο
  • Θεατράκι     Μαρίνας

β) Ορχήστρες

  • Ορχήστρα   Πατρών   Δήμου Πατρέων
  • Ορχήστρα  Νυκτών Εγχόρδων Δήμου Πατρέων
  • Μπάντα  (Φιλαρμονική)  Δήμου Πατρέων
  • Μπαντίνα  (Φιλαρμονική)  Δήμου Πατρέων

γ) Χορωδίες

  • Πολυφωνική  Χορωδία  Πάτρας
  • Ορφέας
  • Χορωδία Επτανησίων
  • Βυζαντινός Χορός "Φωκαεύς"
Διασκέδαση

Το  Καρναβάλι

Ξέρεις ήδη ότι το Καρναβάλι της Πάτρας αποτελεί την σημαντικότερη εκδήλωση της περιοχής αλλά και μια από τις κορυφαίες της χώρας ενώ σταθερά είναι πόλος προσέλκυσης επισκεπτών.
Ξέρεις ότι το Καρναβάλι είναι ξεφάντωμα,διάχυση του γλεντιού στους δρόμους της πόλης.
Ίσως όμως δεν ξέρεις ότι ο κύκλος του Καρναβαλιού ξεκινά από το Καρναβαλικό Εργαστήρι και συνεχίζεται στους δρόμους. Μπουρμπούλια,παρελάσεις,κρυμμένος θησαυρος, παιδικό καρναβάλι ,τελετή λήξης με το κάψιμο του Καρνάβαλου και ...πίσω στο Καρναβαλικό εργαστήρι του Δήμου Πατρέων για την έξοδο του επόμενου χρόνου...
Καθημερινά μπορείς να ξεκουραστείς στα καλαίσθητα καφέ και μεζεδοπωλεία στους πεζόδρομους της Ηφαίστου,της Ρήγα Φεραίου,της Αγίου Νικολάου,της  Παντανάσσης και στην παραλιακή.
Αν πάλι θέλεις να χορέψεις,τότε θα πας στα club του Ρίου και των Βραχνείκων. 

|
|


 Αποδράσεις

Έχεις πολλές επιλογές είτε σου αρέσει το βουνό,είτε αγαπάς τη θάλασσα.

Αν επιλέξεις το βουνό:

  • Ορειβατικό  καταφύγιο  Παναχαϊκού
  • Φαράγγι  Βουραϊκού 
  • Καλάβρυτα και γύρω περιοχή (Σπήλαιο Λιμνών στα Καστριά, Ι.Μ Αγίας Λαύρας και Μεγάλου Σπηλαίου,Πλατανόδασος στην Πλανητέρω)
  • Σκι στο Χελμό
  • Λίμνη Τσιβλού
  • Ζαρούχλα
  • Αιολικό πάρκο Παναχαϊκού
  • Ορειβατικά και πεζοπορικά μονοπάτια σε Παναχαϊκό,Χελμό και Ερύμανθο
  • Rafting στον ποταμό Ερύμανθο
  • Canoe kayak στον ποταμό Λάδωνα
  • Πεζοπορικό μονοπάτι προς Μονή Ομπλού (υπάρχει και οδική πρόσβαση)
  •  Πεζοπορικό μονοπάτι προς  Μονή Αγίας Ελεούσας (υπάρχει και οδική πρόσβαση)

Αν επιλέξεις τη θάλασσα: 
Για κολύμπι

  • Παραλία Λακόπετρας
  • Παραλία Στροφυλιάς
  • Παραλία Ψαθοπύργου
  • Παραλία Καλαμακίου
  • Παραλία στο Γιαννισκάρι

Για σπορ:

  • Windsurfing  και Kitesurfing στο φάρο του Δρεπάνου
  • Ιστιοπλο'ί'α στην Πάτρα και στον Ψαθόπυργο                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                     

Αν θέλεις πάλι να συνδυάσεις φύση και πολιτισμό, να πας στο Αίγιο και τη Ναύπακτο ... Κι αν θέλεις πολιτισμό και ιστορία, τότε φεύγεις για Αρχαία Ολυμπία ... Κι όταν θα έχεις ανακαλύψει όλα αυτά, τότε να πας στο Φάρο κάτω από τον Άγιο Ανδρέα για να απολαύσεις ένα απο τα πιο όμορφα ηλιοβασιλέματα της Μεσογείου ... Είδες, έμαθες, ανακάλυψες ... πέρασες ωραία ... Σε περιμένουμε να μας ξανάρθεις ... γιατί μην πιστέψεις ότι τα ανακάλυψες όλα!!

Πηγές

Ιστοσελίδες του Δήμου Πατρέων

Οδηγός Πόλης Δήμου Πατρέων

Νίκος Μπακουνάκης

Κώστας Ν. Τριανταφύλλου 

Ευχαριστούμε πολύ την κ. Χριστοδούλου Παναγιώτα,φιλόλογο του σχολείου μας για την πολύτιμη βοήθειά της

Μαίρη Ελευθεριώτου

Μουσικός 2ου Γυμνασίου Πάτρας