Εκπαιδευτήρια Δράμας
Μετάβαση στο τέλος των μετα-δεδομένων
Μεταφορά στην αρχή του μεταδεδομένων
 

Εκπαιδευτήρια Δράμας 

(Ζαγόρη Σοφία)

Στο δεύτερο μισό του 19ου αιώνα οι Χριστιανοί της Δράμας ζούσαν καταπιεσμένοι από τους Τούρκους οι οποίοι ήταν πολυπληθέστεροι. Όμως, στις αρχές του 20ου αιώνα, ο Χριστιανικός πληθυσμός της Δράμας αυξήθηκε λόγω της εσωτερικής μετανάστευσης και του καπνεμπορίου. Έτσι υπήρξε η ανάγκη για δημιουργία χώρων εκπαίδευσης για τα παιδιά των Δραμινών.

Το 1902 τοποθετήθηκε στη Μητρόπολη Δράμας ο Χρυσόστομος Καλαφάτης, ο μετέπειτα εθνομάρτυρας Μητροπολίτης Σμύρνης, ο οποίος προσπάθησε με πολύ ζήλο να προβάλει την εκπαιδευτική υπεροχή του Ελληνισμού στην πόλη της Δράμας. Αυτός ήταν που πήρε την πρωτοβουλία να χτιστούν τα «Εκπαιδευτήρια  της Ελληνικής Ορθοδόξου Κοινότητος Δράμας».

O Μητροπολίτης Xρυσόστομος στη Δράμα.

Το κτήριο χτίστηκε στην Δυτική πλευρά της πόλης. Η έκταση που χρησιμοποιήθηκε για το χτίσιμο, παραχωρήθηκε από τη Μαριγώ Αριτζίδου και από τη διοίκηση του Ελληνικού νεκροταφείου που υπήρχε στην περιοχή. Η Μαριγώ Αριτζίδου ζήτησε ως αντάλλαγμα να γίνει στην αυλή του σχολείου ένα κενοτάφιο στη μνήμη του γιού της, Ανέστη. Η επιθυμία της πραγματοποιήθηκε αλλά το κενοτάφιο καταστράφηκε αργότερα από τους Βουλγάρους. Το 2009 κατασκευάστηκε ένα άλλο στη δική της μνήμη και του γιού της.

Η δαπάνη για την ανέγερση των Εκπαιδευτηρίων ανήλθε  στις 3.000 χρυσές λίρες Τουρκίας. Δωρεές έγιναν από το Νηπιακό Επιμελητήριο Μελά και από τη Ναταλία Μελά, χήρα του Μακεδονομάχου Παύλου Μελά. Το υπόλοιπο ποσό καλύφθηκε από εισφορές των κατοίκων της πόλης και από ενοίκια της ακίνητης περιουσίας της Μητρόπολης Δράμας. Μηχανικός ήταν ο Χατζημιχαήλ από την Αθήνα.

Ο Μακεδονομάχος Παύλος Μελάς.

Το διώροφο κτίσμα 1.000 τ.μ. σε σχήμα Π άρχισε να κατασκευάζεται το 1907 και περατώθηκε το 1909.

Η πρόσοψη του κτηρίου.
 
Σύμφωνα με ένα μύθο των κατοίκων, το σχήμα Π του σχολείου έγινε προς τιμήν του Παύλου Μελά ή από τη λέξη «ΠΑΤΡΙΣ», όμως βιβλιογραφικές ανασκοπήσεις έδειξαν ότι το Π οφείλεται στο γεγονός ότι ήταν ο αρχιτεκτονικός ρυθμός της εποχής.
Κάτοψη του κτηρίου των Εκπαιδευτηρίων. Όπως μπορούμε να δούμε, το κτήριο είναι χτισμένο σε σχήμα Π.
 
Τα πρώτα χρόνια λειτούργησαν στον 2ο όροφο η Αστική Σχολή Αρρένων και στον 1ο όροφο η Αστική Σχολή Θηλέων με σύνολο 200 μαθητών και μαθητριών.

Τα Εκπαιδευτήρια το 1908.

 

Εντοιχισμένη πλάκα στην είσοδο των Εκπαιδευτηρίων. Σε αυτή την πλάκα αναγράφεται το "Παίδες Ελλήνων".

 

Εντοιχισμένη πλάκα έξω από την είσοδο των Εκπαιδευτηρίων. Σε αυτή την πλάκα αναγράφεται "Κόραι Ελληνίδες".


Το κτήριο μετονομάστηκε πολλές φορές λόγω της Βουλγαρικής Κατοχής, της Απελευθέρωσης και της εισόδου προσφύγων εξαιτίας της Μικρασιατικής Καταστροφής. Επίσης άλλαζε όνομα κάθε φορά που γινόταν μεικτό ή άλλαζε εκπαιδευτική περιφέρεια.

Το 1940 το σχολείο σταμάτησε να λειτουργεί και παραδόθηκε στις στρατιωτικές αρχές του τόπου για να το χρησιμοποιήσουν. Μετά το 1941, που η Δράμα υποδουλώθηκε στους Βουλγάρους, και κατά την διάρκεια του πολέμου, το σχολείο επιτάχθηκε από τον Βουλγαρικό στρατό και στη συνέχεια λειτούργησε και ως Βουλγαρικό σχολείο. Εκείνη την περίοδο καταστράφηκε ο εξοπλισμός του σχολείου και το κτήριο υπέστη ζημιές, οι οποίες διορθώθηκαν μετά την Απελευθέρωση με κρατική επιχορήγηση. Την ίδια εποχή συστεγάζονταν το 9ο, το 12ο και το 13ο Δημοτικό Σχολείο στο κτήριο. Τότε άρχισαν και τα μαθήματα και πολλοί, αν και ήταν μεγάλοι ηλικιακά, εγγράφησαν για να πάρουν το απολυτήριό τους. Σύμφωνα με τα αρχεία του σχολείου υπάρχουν τα πρακτικά απολυτηρίων εξετάσεων εκατοντάδων ατόμων που απέκτησαν με αυτόν τον τρόπο μεταπολεμικά το απολυτήριο τους.

Μετά το 1946 το σχολείο άρχισε να ενδιαφέρεται για τους άπορους μαθητές, ξεκινώντας συσσίτια και προμηθεύοντας τους με σχολικά όργανα. Εκτός από τα κοινά  μαθήματα (Ελληνική Γλώσσα, Αριθμητική και Γεωμετρία, Ιστορία, Γεωγραφία, Πατριδογνωσία, Θρησκευτικά, Αγωγή του Πολίτη, Χειροτεχνικά Μαθήματα  και Σωματική Αγωγή) οι μαθητές έβλεπαν ταινίες, άκουγαν εκπομπές στο ραδιόφωνο και καλλιεργούσαν το σχολικό κήπο. Ταυτόχρονα, υπήρξε ενδιαφέρον για τη μείωση της παιδικής εγκληματικότητας, για την υγιεινή, για τη θρησκεία, τη δημιουργικότητα, την αποταμίευση και την καλή φυσική κατάσταση των μαθητών.

Στο τέλος του σχολικού έτους πραγματοποιούνταν γυμναστικές επιδείξεις. Αυτές οι επιδείξεις γινόταν πολλές φορές σε γήπεδο, όπως το Μάιο του 1945 που έγιναν στο γήπεδο της ΔΟΞΑΣ.

Μαθητές καλλιεργούν το σχολικό κήπο.

Το 1957 παραχωρήθηκαν 2.000 τ.μ. από την ΝΑ πλευρά του σχολείου για την ανέγερση του αδριάντα του Χρυσοστόμου.

Τα εγκαίνια του αγάλματος του Χρυσοστόμου τον Αύγουστο του 1979.
1957.Φαίνεται το ΝΑ άκρο της αυλής των Εκπαιδευτηρίων, όπου υπήρχε κτίσμα, καθώς και ο γκρεμισμένος τοίχος της.
Η ίδια περιοχή όπως είναι σήμερα

Την ίδια χρονιά χτίστηκε κτήριο, το οποίο είχε τρία καταστήματα, τα οποία έφεραν έσοδα στο σχολείο. Το 1959 το 13ο σχολείο συγχωνεύτηκε με το 16ο, το οποίο συλλειτουργούσε με το 9ο και το 12ο Δημοτικό Σχολείο.

Στα χρόνια της Δικτατορίας στο σχολείο στεγαζόταν για σύντομο χρονικό διάστημα το Γραφείο του Επιθεωρητή Β΄ Εκπαιδευτικής Περιφέρειας Δράμας. Τότε ενθαρρύνεται και ο εορτασμός των εθνικών επετείων για την εξύψωση του εθνικού φρονήματος. Οι δάσκαλοι ήταν υποχρεωμένοι να καταρτίζουν το πλήρες πρόγραμμα του εορτασμού, ένα μήνα πριν τον εορτασμό. Αξιοπρόσεκτο είναι το παρακάτω:

Κάθε πρωί, επί Χούντας, κάποιος δάσκαλος έπρεπε να αναφέρει το χρονικό της ημέρας, το οποίο ήταν δύσκολο να γίνει, γιατί δεν υπήρχε κάποιο σπουδαίο γεγονός στο οποίο να είναι αφιερωμένη η κάθε μέρα. Γι' αυτό έψαχναν σε εγκυκλοπαίδειες κάθε μέρα.

(Από συνέντευξη του Σ., ο οποίος διετέλεσε δάσκαλος στο σχολείο.)

Το 2000, το 9ο Δημοτικό Σχολείο Δράμας μεταφέρθηκε σε άλλο κτήριο και το 12ο Δημοτικό Σχολείο Δράμας ήταν πλέον το μόνο σχολείο που στεγαζόταν στο κτήριο των Εκπαιδευτηρίων.

Το σχολικό έτος 2009-2010, με αφορμή την συμπλήρωση 100 χρόνων λειτουργίας του σχολείου, πραγματοποιήθηκαν πανηγυρικές εκδηλώσεις. Σήμερα, τα Εκπαιδευτήρια αποτελούν κόσμημα για την πόλη και κέντρο ιστορικής μνήμης για τους πολίτες της Δράμας.